Zaproszenie na obchody 75. rocznicy wybuchu II wojny światowej w Gminie Sędziejowice

Wójt Gminy Sędziejowice uprzejmie zaprasza na uroczystość patriotyczną z okazji 75. rocznicy wybuchu II wojny światowej. Uroczystości rocznicowe rozpoczną się 7 września 2014 r.

O godz. 12.00 odbędzie się Msza Święta w intencji poległych za Ojczyznę w Kościele Parafialnym w Grabnie. Następnie defilada przemieści się na cmentarz parafialny w Grabnie, gdzie przed odrestaurowaną mogiłą bohaterów Września 1939 r. z udziałem wojska, straży, władz i mieszkańców odbędzie się apel pamięci z salwą honorową oraz złożone zostaną kwiaty i zapalone znicze.

Po części oficjalnej na placu OSP w Grabnie odbędzie się koncert pieśni żołnierskiej w wykonaniu zespołów i solistów GOK w Sędziejowicach. Przewidziana jest także grochówka wojskowa.

1 września mija 75. Rocznica wybuchu II wojny światowej rozpoczęta agresją Niemiec na Polskę. Pierwszymi zaatakowanymi tego dnia o świcie celami był nalot bombowy na Wieluń oraz atak artyleryjski na Westerplatte. Działania wojenne w pierwszych dniach września nie ominęły również naszych okolic. Szczególnie silne uderzenie wojsk niemieckich przyjęła Armia „Łódź”, której pas działania przebiegał od Uniejowa, na styku z Armią „Poznań” w górę rzek Warty i Widawki, przez miejscowości: Warta, Sieradz, Widawa, Szczerców do Rząsawy, dalej wzdłuż pasa wydm przez Rozprzę do Sulejowa.

2 września 1939 r. bataliony 72 Pułku Piechoty im. D. Czachowskiego z Radomia otrzymały rozkaz wycofania się na pośrednią rubież obrony na Warcie, w rejonie Rychłocice-Konopnica. Następnego dnia oddziały te odpierały liczne ataki artylerii i lotnictwa ze strony oddziałów niemieckich, jednakże wieczorem Niemcom udało się pod Osjakowem przeprawić na drugi brzeg Warty i wysuwając się ku północy, otoczyły broniących się Polaków Wówczas bohaterską śmiercią poległo 55 żołnierzy polskich, których pochowano w zbiorowych mogiłach nad Wartą. 4 września 1939 r. żołnierze 72 Pułku Piechoty i 28 Dywizji Piechoty wycofali się w kierunku na Widawę i obsadzili główną linię obrony Grabno, Józefów, Rogóźno. W dniach 4 i 5 września rozegrała się tam bitwa, podczas której poległo kilkunastu polskich obrońców pochowanych później w zbiorowej mogile na cmentarzu parafialnym w Grabnie.

Na tablicy rozległego nagrobka dotychczas widniało 14 nazwisk poległych żołnierzy. W lipcu br. mogiła została gruntownie odrestaurowana, a listę poległych uzupełniono o dwa kolejne nazwiska, które w porozumieniu z gminą na podstawie posiadanych źródeł ustalił Wojewódzki Komitet Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa w Łodzi, tj. st. szer. Lenkiewicza oraz strz. Mieczysława Domańskiego. Nazwisko strz. Domańskiego zostało umieszczone na podstawie wniosku jego córki, która w oparciu o uzyskaną informację z portalu www.bohaterowie1939.pl o zapiskach w Księdze pochowanych żołnierzy poległych w II wojnie światowej, w styczniu br. zgłosiła się do Urzędu Gminy w sprawie ustalenia i wskazania miejsca pochówku swojego ojca. W tomie I tego opracowania figuruje: Mieczysław Domański, ur. 1912 r., strzelec 36 pułku piechoty 28 Dywizji Piechoty, poległy 3 września 1939 r. w rejonie Strońska, pochowany w mogile zbiorowej na cmentarzu parafialnym w Grabnie. Tym samym dopełniła się kolejna karta z tragicznych wydarzeń wojennych, a rodzina potwierdziła swój udział w uroczystościach zaplanowanych na 7 września br.

Na odnowionych tablicach znajdują się następujące napisy:
CZEŚĆ I CHWAŁA BOHATEROM. TU SPOCZYWAJĄ ŻOŁNIERZE 72 ARMII „ ŁÓDŹ” POLEGLI W WALCE Z NIEMIECKIM NAJEŹDŹCĄ W DNIACH 4-5 WRZEŚNIA 1939 R. W BITWIE O JÓZEFÓW, PATOKI, ROGÓŹNO (Tablica I)

Ppor. Stefan Baran, kpr Jan Siemianowski, kpr. Jan Sikorski, kpr. Józef Wiśniewski, st. strz. Stanisław Bębenek, st. szer. Lenkiewicz, strz. Mieczysław Domański, strz. Józef Fryderyk, strz. Stanisław Garbarczyk, strz. Jan Gaździejewski, strz. Władysław Gębski, strz. Jan Lenent, strz. Józef Marszałek, strz. Stanisław Nowak, strz. Józef Rumianek, strz. Józef Siczek (tablica II).

Remont mogiły zainicjowany przez wójta gminy Jerzego Kotarskiego był możliwy ze środków budżetu gminy przy znacznym wsparciu finansowym Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa w Warszawie oraz Łódzkiego Urzędu Wojewódzkiego.

W materiale wykorzystano informacje opracowane przez Stanisława Witkowskiego zawarte w folderze pn. „Śladami II wojny światowej – mogiła Bohaterów z 4-5 września 1939 r. w Grabnie” oraz materiały UG. Szczegółowe informacje o programie związanym z 75. rocznicą wybuchu II wojny światowej pn. „Równać Szanse”, realizowanym przez Gminną Bibliotekę Publiczną w Sędziejowicach znajdują się w czerwcowym wydaniu Panoramy Łaskiej.

Źródło: Gmina Sędziejowice – Mirosław Potasiak